Koncentrowanie uwagi

January 11, 2008

Sztuka pamięci to nic innego jak sztuka uwagi.
Stopień przyswojenia informacji i zdolność jej przywołania są wprost proporcjonalne do uwagi, z jaką przyjęliśmy tę informację. Zbyt często nie skupiamy dostatecznie uwagi w momencie, kiedy informacja jest nam podawana. Nie jesteśmy całkowicie obecni, a więc niegotowi, żeby ją przyjąć i przyswoić. Mamy bowiem zwyczaj, płynący pewnie z umysłowego lenistwa, że pozwalamy myślom błądzić między przeszłością a przyszłością, między światem realnym a wymyślonym, możliwym a niepewnym, między wątpliwościami a lękami - słowem, myśli pojawiające się bez przerwy w naszym mózgu nie zostawiają wiele miejsca na informację, która jest nam akurat podawana.
Na przykład w czasie wykładu trwającego 90 minut czas pełnego skoncentrowania uwagi często nie przekracza kilku minut. Nic więc dziwnego, że z całego wykładu zapamiętujemy ledwie kilka okruchów. Przy tak rozproszonej uwadze informacja może się znaleźć w zasobach naszej długoterminowej pamięci, ale w sposób nieuporządkowany, bez żadnych więzi asocjacyjnych, które później pozwalają nam do niej sięgnąć. To tak jakby bezładnie upychać do torby kartki papieru; niby wszystko tam jest, ale trudno coś znaleźć! Jak już mówiliśmy, problem pamięci polega przede wszystkim na trudności przywołania informacji.
Owo rozróżnienie między pamięcią a przywołaniem informacji jest oczywiste dla każdego, kto poddał się terapii przez regresję. Jeśli zostaniemy wprowadzeni w stan hipnozy lub jeśli cofniemy się aż do wczesnego dzieciństwa, to naprawdę wprawi nas w zdumienie liczba wspomnień ukrytych w pamięci. W istocie, każda sekunda naszej egzystencji jest zanotowana w tej pamięci, do której mamy dostęp. Niestety, brak dostatecznej uwagi w danym momencie sprawia, że wiele z tych wspomnień pozostaje bez żadnych więzi, bez zakotwiczenia, bez „etykietki”, toteż trudno przywołać je do świadomości.
Tak jak w kwestii ruchomości oka, o której mówiliśmy na początku książki (że żadna technika przyspieszonego uczenia się nie pomoże, jeśli oczy nie pracują harmonijnie), kłopoty z uwagą i koncentracją uczynią każdą metodę nieskuteczną, choćby była najlepsza. Generalnie naukowcy przyjmują jednoznaczne stanowisko: poza przypadkami otępienia starczego prawdziwe kłopoty z pamięcią są stosunkowo rzadkie.

Posted in koncentracja, rozwój, uczenie się